Giải thích nhan đề tác phẩm Sống chết mặc bay của Phạm Duy Tốn

0
Để viết những bài tập làm văn lớp 7 tốt hơn những em cần phải rèn luyện chịu khó cũng như tìm hiểu thêm thêm ở những bài văn mẫu mà chúng tôi sưu tầm và trình làng trong bài viết này. Dưới đây là môt số bài văn mẫu Giải thích nhan đề tác phẩm Sống chết mặc bay lớp 7 ngắn gọn, có ý nghĩa nhất sẽ giúp những em học hỏi và trau dồi vốn từ ngữ hay hơn để vận dụng vào bài làm của mình.

Giải thích nhan đề tác phẩm Sống chết mặc bay của Phạm Duy Tốn số 1

Trước hết, nhan đề ” Sống chết mặc bay ” là một vế của câu tục ngữ dân gian ” Sống chết mặc bay, tiền thầy bỏ túi ” – với ý nghĩa phê phán những hạng người vô trách nhiệm, ích kỉ, chỉ biết quyền lợi của bản thân mà không chăm sóc đến đời sống, thậm chí còn tính mạng con người của những người khác ( ở đây chỉ những tên thầy thuốc dởm, những tên lang băm, thầy bói trong xã hội cũ ). Đặt cụm từ ” sống chết mặc bay ” vào trường hợp đơn cử của truyện, Phạm Duy Tốn đã khái quát thành việc phê phán, tố cáo những bọn có chức quyền, mang danh ” quan phụ mẫu “, ” cha mẹ ” của dân nhưng lại vô trách nhiệm, vô lương tâm, mất hết nhân tính, hờ hững trước sự sống còn của con dân. Đó là tên quan phụ mẫu được triều đình cắt cử đi hộ đê, trợ giúp dân chúng làng X, phủ X chống chọi với mưa lũ, ấy vậy mà hắn vô cảm, không màng đến trách nhiệm được giao, lao vào ván bài đen đỏ, mặc kệ dân chúng xoay sở với sự tàn phá của vạn vật thiên nhiên. Cũng qua nhan đề tác phẩm này, Phạm Duy Tốn lên tiếng phê phán thói vô trách nhiệm, ích kỉ, lòng lang dạ sói của những tầng lớp quan lại phong kiến lúc bấy giờ và bày tỏ sự xót thương, đồng cảm trước đời sống đầy cực khổ của dân cư.

Mẫu bài Giải thích nhan đề Sống chết mặc bay số 2

Nhan đề “Sống chết mặc bay” là một vế của câu tục ngữ dân gian “Sống chết mặc bay, tiền thầy bỏ túi” – với ý nghĩa phê phán những hạng người vô trách nhiệm, ích kỉ, chỉ biết lợi ích của bản thân mà không quan tâm đến cuộc sống, thậm chí tính mạng của những người khác (ở đây chỉ những tên thầy thuốc rởm, những tên lang băm, thầy bói trong xã hội cũ). Đặt cụm từ “sống chết mặc bay” vào tình huống cụ thể của truyện, Phạm Duy Tốn đã khái quát thành việc phê phán, tố cáo những bọn có chức quyền, mang danh “quan phụ mẫu”, “cha mẹ” của dân nhưng lại vô trách nhiệm, vô lương tâm, mất hết nhân tính, thờ ơ trước sự sống còn của con dân. Cũng qua nhan đề tác phẩm này, Phạm Duy Tốn lên tiếng phê phán thói vô trách nhiệm, ích kỉ, lòng lang dạ sói của tầng lớp quan lại phong kiến lúc bấy giờ và bày tỏ sự xót thương, đồng cảm trước cuộc sống đầy cực khổ của người dân.

Mẫu văn Giải thích ý nghĩa nhan đề tác phẩm Sống chết mặc bay của Phạm Duy Tốn số 3

“ Sống chết mặc bay ” được coi là bông hoa đầu mùa của truyện ngắn văn minh Nước Ta. Truyện phản ánh đời sống vô cùng cực khổ của nhân dân ta trước Cách mạng Tháng Tám. Đặc biệt truyện còn lên án nóng bức tên quan phụ mẫu vô trách nhiệm đến mức táng tận lương tâm. Chủ để đó được biểu lộ một cách rõ nét qua nhan đề của câu truyện Nhan đề của câu truyện bắt nguồn từ một câu tục ngữ dân gian “ Sống chết mặc bay, tiền thầy bỏ túi ”. “ Mặc ” nghĩa là mặc kệ, là không chăm sóc. Cả câu tục ngữ để chỉ những người vô trách nhiệm, chỉ biết hưởng lợi cho bản thân, không chăm sóc người khác khốn khó ra làm sao, như lão lang băm ( thầy lang ) chữa bệnh cho người chỉ chăm chăm móc túi tiền của người bệnh, mặc cho người bệnh dùng thuốc của mình sống chết ra làm sao cũng không chăm sóc. Ở đây Phạm Duy Tốn chỉ chọn phần đầu câu tục ngữ vì hợp với nội dung và sự tăng trưởng của câu truyện. Sự lựa chọn, cách đặt nhan đề của nhà văn rất độc lạ và đúng mực, nó tạo nên sự kỳ thú, mê hoặc kích thích trí tò mò người đọc, người nghe. Nó còn nâng cao thêm giá trị tác phẩm, không những thế, từ nhan đề ấy người đọc hoàn toàn có thể khái quát được những đặc thù điển hình nổi bật tiêu biểu vượt trội của nhân vật TT – tên quan phụ mẫu mà không làm mất đi tính hấp dẫn của nhan đề. Tác giả đã kiến thiết xây dựng hình ảnh một viên quan phụ mẫu vô trách nhiệm, lạnh nhạt trước sinh mạng hàng trăm, hàng ngàn người dân lành vô tội, lão chỉ chăm sóc đến sự tận hưởng của bản thân mình mà thôi. Tên quan phụ mẫu là người được cử đi để hộ đê ở làng X, phủ X. Lúc bấy giờ mưa như trút nước, đê đã bị thẩm lậu nhiều đoạn và rủi ro tiềm ẩn vỡ rất cao, nhân dân ai nấy đều lo ngại sợ hãi, kẻ cuốc người thuổng rất là hộ đê. Những tưởng rằng kẻ đứng đầu, kẻ vẫn được coi là cha mẹ của nhân dân sẽ cùng mọi người hộ đê để vượt qua cơn nguy khốn này, nhưng trong thực tiễn lại trọn vẹn trái ngược. Quan phụ mẫu ở một nơi cao ráo, thật sạch, dù đê có vỡ cũng không tác động ảnh hưởng gì đến ngài. Khung cảnh nơi quan phụ mẫu ở thật ấm cúng, thật sạch “ đèn thắp sáng trưng ; nha lệ, lính tráng đi lại rộn ràng ” nơi đó quan phụ mẫu uy nghi, chễm chệ ngồi. Bên cạnh ngài với biết bao sơn hào, hải vị : bát yến hấp đường phèn, trầu vàng, cau đậu, rễ tía, … kẻ hầu người hạ túc trực kẻ gãi chân, kẻ phẩy quạt. Thật nhàn nhã và sung sướng biết bao. Ngài nào đâu có biết ngoài kia dân phu đang khổ cực, khốn cùng đến mức nào. Chung quanh sập nơi ngài ngồi còn có thầy đề, đội nhất, thông nhì ngồi hầu ngài chơi tam cúc. Khung cảnh vô cùng trang nghiêm, tĩnh mịch, chỉ nghe thấy tiếng của quan phụ mẫu, những tiếng dạ vâng của kẻ hầu bài ngài. Cả một mạng lưới hệ thống quan lại hưởng lạc, ăn chơi trong khi người dân đang phải oằn mình chống lại vạn vật thiên nhiên dữ tợn. Hai khung cảnh trái chiều này càng làm rõ hơn bộ mặt gian ác của tên quan phụ mẫu.

Nhưng sự độc ác ấy còn được tác giả khắc họa thêm nữa, và tăng cao hơn nữa ở hai cuộc đối thoại của ngài với lính tráng và dân phu. Lần thứ nhất, khi quan đang “ngồi khểnh vuốt râu, rung đùi, mắt mải trông đĩa nọc” thì ngoài ra xa có tiếng kêu váng lên khiến ai nấy đều giật nảy mình, riêng quan vẫn điềm nhiên vì ngài sắp ù to, có người bẩm: “Bẩm, dễ có khi đê vỡ”, viên quan phụ mẫu buông một câu hết sức vô trách nhiệm: “Mặc kệ” rồi tiếp tục ván bài của mình. Lần thứ hai, lần này bộ mặt tàn ác, vô nhân tính của hắn của thể hiện rõ nét hơn. “Bẩm quan lớn … đê vỡ mất rồi”, bấy giờ ai cùng nôn nao sợ hãi, còn quan phủ quát tháo ầm ĩ: “Đê vỡ rồi!… Đê vỡ rồi, thời ông cách cổ chúng mày, thời ông bỏ tù chúng mày! Có biết không? Lính đấu? Sao bay dám để cho nó chạy xồng xộc vào đây như vậy”. Những tưởng ông ta sẽ sợ hãi mà ra xem tình hình ra sao, nhưng hắn lại tiếp tục ván bài của mình. Khi ván bài của hắn ù to cũng chính là lúc khắp mọi nơi nước ngập lênh láng, người sống không có chỗ ở, kẻ chết không có chỗ chôn, tình cảnh vô cùng thương tâm.

Qua cách đặt nhan đề và kiến thiết xây dựng nhân vật, Phạm Duy Tốn đã bày tỏ lòng cảm thông thâm thúy với nỗi thống khổ của người dân trong xã hội cũ, đồng thời lên án bọn quan lại bỉ ổi vô lương tâm, chỉ biết hưởng lợi, không chăm sóc đến người dân. Vì thế truyện mang giá trị hiện thực thâm thúy.

Tại sao Phạm Duy Tốn lại đặt nhan đề Sống chết mặc bay cho tác phẩm của mình? số 4

Tại sao lại là “ Sống chết mặc bay ” mà không là bất kỳ một nhan đề nào khác ? Nhan đề bắt nguồn từ một câu tục ngữ nổi tiếng và rất quen thuộc của dân gian ta “ Sống chết mặc bay, tiền thầy bỏ túi ”. Câu tục ngữ như một lời phê phán, lên án trước thái độ của những kẻ chỉ biết vun vén, lo cho lợi riêng mình trong khi đó lại thản nhiên, lãnh đạm, lãnh đạm thậm chí còn vô lương tâm trước tính mạng con người của những con người mà mình phải có nghĩa vụ và trách nhiệm. Nhưng tại sao tác giả lại chỉ chọn phần đầu của câu tục ngữ mà không chọn cả câu ? Có lẽ một phần là chính bới nó gây lên sự mê hoặc, kích thích người đọc và gây ấn tượng. Cũng một phần là chính bới chỉ có phần đầu mới tương thích với nội dung, diễn biến. Tuy câu tục ngữ có ý nghĩa hợp với nội dung truyện nhưng không phải trọn vẹn đúng, trọn vẹn thích hợp, nhất là phần sau “ tiền thầy bỏ túi ” không tương thích với nội dung của truyện. Phạm Duy Tốn không có dự tính thiết kế xây dựng hình ảnh một viên quan tham. Trong truyện, nhân vật TT là lão quan phụ mẫu vô trách nhiệm, lạnh nhạt trước sinh mạng hàng trăm, hàng ngàn người dân lành vô tội, lão chỉ chăm sóc đến sự tận hưởng của bản thân mình mà thôi.

Sự lựa chọn, cách đặt nhan đề của nhà văn Phạm Duy Tốn rất độc đáo và chính xác, nó tạo nên sự kỳ thú, hấp dẫn kích thích trí tò mò người dọc, người nghe. Nó còn nâng cao thêm giá trị tác phẩm, không những thế, từ nhan đề ấy người đọc có thể khái quát được những đặc điểm nổi bật tiêu biểu của nhân vật trung tâm – tên quan phụ mẫu mà không làm mất đi tính lôi cuốn của nhan đề. Tác phẩm “Sống chết mặc bay” đã được đánh giá rất cao về nghệ thuật cũng như về nội dung. Bằng cách xây dựng nhân vật qua nhiều hình thức ngôn ngữ như tả, kể và đặc biệt là đối thoại, tác giả đã đưa ta đến với cuộc sống vinh hoa phú quý của bọn cầm quyền độc ác mà cụ thể là cuộc sống của tên quan phụ mẫu có trách nhiệm hộ đê trong truyện: Một người quan uy nghi, chễm chệ ngồi. Tay trái dựa gối xếp, chân phải duỗi thẳng ra, để cho tên người nhà quỳ ở dưới đất mà gãi. Một tên linh lệ đứng hen cầm quạt lông chốc chốc sẽ phẩy. Tên đứng khoanh tay trực hầu điếu đóm. Bên cạnh ngài, mé tay trái, bát yến hấp đường phèn, tráp đồi mồi, hai bên nào ống thuốc bạc, nào đồng hồ vàng và cơ man những vật dụng quý phái sang trọng khác.

Cuộc sống ấy trọn vẹn trái ngược với đời sống lầm than, cơ cực của nhân dân. Sung sướng vậy thì việc gì phải chăm sóc ai ! “ Sống chết mặc bay ” cần gì lo nghĩ, cần gì bận tâm cứ hưởng lạc là được rồi. Nhan đề truyện ngắn đã tích cực góp thêm phần khắc hoạ chủ đề và làm điển hình nổi bật tính cách nhân vật. Thông qua tên quan phủ, tác giả đã lên án thái độ vô trách nhiệm, vô lương tâm bè lũ quan lại cầm quyền đồng thời tỏ ra thương xót cho tính mạng con người người dân bị rẻ rúng, đó cũng chính là giá trị nhân đạo của tác phẩm. “ Sống chết mặc bay ” là một nhan đề hay, rực rỡ, chính nó đã làm cho giá trị của tác phẩm được tôn vinh nhấn mạnh vấn đề. Một lần nữa ta khẳng định chắc chắn sức mê hoặc, hấp dẫn, lôi cuốn của nhan đề “ Sống chết mặc bay ”

CLICK NGAY nút TẢI VỀ dưới đây đê tải Giải thích nhan đề tác phẩm Sống chết mặc bay của Phạm Duy Tốn lớp 7 file word, pdf hoàn toàn miễn phí

Source: https://hocchuan.com
Category: Bài Tập

BÌNH LUẬN

Vui lòng nhập bình luận của bạn
Vui lòng nhập tên của bạn ở đây